Afbeelding

TipBoxtel: ook ‘arbeidsmarkt’ voor vrijwilligers flexibiliseert

Algemeen

Boxtel - Bijna twee op de vijf panelleden van TipBoxtel doen vrijwilligerswerk. ‘Geen tijd’ is de belangrijkste reden om geen vrijwilligerswerk te doen. Dat blijkt uit de meest recente peiling van het panel van TipBoxtel. Daaraan deden 287 Boxtelaren mee. De resultaten geven een sterke indicatie over het vrijwilligerswerk in Boxtel. Ze zijn in lijn met wat welzijnsorganisatie ContourdeTwern in de praktijk ziet. En daar wordt ook al gewerkt aan slimme oplossingen om nóg meer vrijwilligers te kunnen werven.

Van de panelleden van TipBoxtel laat 38 procent weten op dit moment vrijwilligerswerk te doen. Daarmee is het aantal vrijwilligers in Boxtel in lijn met de landelijke trend. Veruit de meeste Boxtelse vrijwilligers doen dat vanuit een gevoel van maatschappelijk belang. Zo noemt 72 procent ‘om iets te betekenen voor andere mensen in de maatschappij’ en 39 procent ‘voor een zinvolle tijdsbesteding’ als motivatie. Andere veel voorkomende redenen zijn het op een nuttige manier inzetten van vaardigheden (43 procent) en het opdoen van sociale contacten (42 procent).

Dat laatste ziet ook teamcoördinator Karin van Ditmars van welzijnsorganisatie ContourdeTwern. “Je ziet nu dat vrijwilligers met name 65-plussers zijn. Maar nu we meer inzetten op wijkgericht werken merken we dat bijvoorbeeld onze buurtondersteuner in Selissen veel talent ophaalt.” Daarmee doelt Van Ditmars op mensen die zelf óók kwetsbaar zijn, maar zich toch voor hun wijk willen inzetten. Zo doen zij sociale contacten op en leren zij hun buurtgenoten beter kennen. “Hoe kun je beter in contact komen dan met je inzetten voor de buurtvereniging?”

Van de bijna zestig procent die op dit moment géén vrijwilligerswerk doet geeft ook weer twee op de vijf aan dit in het verleden wel gedaan te hebben. Een belangrijke reden om niet als vrijwilliger actief te worden of blijven is een gebrek aan tijd. Ruim zes op de tien panelleden die op dit moment niet actief zijn als onbetaalde kracht, zeggen dit te doen uit tijdgebrek. Slechts 16 procent heeft geen zin om vrijwilligerswerk te doen.

Wat opvalt is dat relatief veel panelleden vinden dat vrijwilligerswerk eigenlijk betaald zou moeten worden. “Voorheen was veelal het vrijwilligerswerk gewoon een goedbetaalde baan. Bijvoorbeeld de vrijwilligers van de buurtbus”, schrijft één van hen. Een ander: “Vrijwilligerswerk is vaak een leuke betaalde baan die je gratis vervult.” En er zijn ook vrijwilligers die zich (haast) onmisbaar voelen. “Als ik het niet doe, doet niemand het”, spreekt een vrijwilliger bijvoorbeeld uit.

Betaald werk niet in de weg
Van Ditmars herkent deze argumenten. Toch denkt zij dat ook veel van deze mensen vrijwilligerswerk doen zonder dat zij het zelf doorhebben. “Als ik moet schatten denk ik ongeveer de helft van deze groep.” Veel van die taken zullen zij zelf niet eens zien als vrijwilligerswerk, denkt Van Ditmars. “De administratie in de carnavalsvereniging, een keer achter de bar staan bij de voetbalclub, een boodschap doen voor de buurvrouw”, somt ze op, “Dat is óók allemaal vrijwilligerswerk!”

De teamcoördinator denkt niet dat vrijwilligers per se betaalde banen in de weg zitten. Ze wijst erop dat voorzieningen zoals eerdergenoemde buurtbus als het aan commerciële partijen ligt al lang niet meer zouden bestaan. “Je zult zien dat het hen onvoldoende heeft opgeleverd. Het is dan fantastisch dat vrijwilligers dit in stand willen houden!” De cijfers ondersteunen dit: slechts een heel kleine groep (3 procent) hoopt dat het onbetaalde werk ooit leidt tot een betaalde baan.

Ook is vrijwilligerswerk niet altijd onbetaald. Zo krijgen veel vrijwilligers betaald in natura. Denk aan gratis eten en drinken voor de kantinemedewerker, of een gratis uitstapje of cursus voor mensen die helpen bij de administratie. Ook mag tot 180 euro per maand belastingvrij betaald worden zonder dat daar een administratie van hoeft te worden bijgehouden door de club of vereniging waar de vrijwilliger taken uitvoert.

Flexwerken
Mensen die géén vrijwilligerswerk doen noemen ook vaak het hebben van (te) veel verantwoordelijkheid, de afwezigheid van in hun ogen leuke vrijwillige taken en het gebrek aan vrijblijvendheid als nadelen. Iets wat overigens ook sommigen die wel vrijwilligerswerk doen als bezwaar noemen.

Dat is ContourdeTwern ook niet onbekend. Er wordt daarom steeds meer gewerkt met ‘flexkrachten’ op de vrijwilligersmarkt. “Je zou eigenlijk kunnen zeggen dat de vrijwilligersmarkt daarmee de arbeidsmarkt volgt”, vindt Van Ditmars. Als voorbeeld schetst ze de vrijwillige buurtbemiddelaars, die per casus werken. “Zij kunnen zelf de door hen gewenste tijden opgeven.” En zo’n functie is ook flexibeler en vrijblijvender dan veel mensen verwachten: “Is een casus opgelost, dan kunnen zij zich terugtrekken en hun tijd aan andere zaken besteden.”

Ze wijst ook op verschillende evenementen die in de dagen voorafgaand, tijdens en na het evenement veel hulp nodig hebben. “De Bazaar bijvoorbeeld. Die hebben een dagelijks bestuur, en die zijn natuurlijk wel langer bezig, maar tijdens de opbouw van het evenement kunnen ze veel extra hulp gebruiken.” Dat maakt het flexibel inroepen van hulp eenvoudiger: “Het heeft een kop en een staart.”

Nieuwe ontwikkelingen
Een interessante ontwikkeling is het doen van ‘betaald’ vrijwilligerswerk. Deze relatief nieuwe manier van vrijwilligerswerk wordt onder meer door de gemeente Boxtel ingezet. Daarbij ‘doneert’ de gemeente uren van medewerkers om vrijwilligerswerk in te doen. Van Ditmars: “Daar hebben we als ContourdeTwern de afgelopen tijd op ingezet. Helaas is dat nog niet zo van de grond gekomen wegens corona.”

Wat er ook aan zit te komen is de vrijwillige uitwisseling van goederen voor diensten en andersom. Daarbij kunnen vrijwilligers hun hulp ruilen voor de diensten of goederen van een ander. Een soort heitje voor karweitje voor vrijwilligers dus. Deze maatschappelijke beursvloer is een beproefd concept, dat ook wegens corona in Boxtel nog goed van de grond moet komen.

Niet op zoek, maar gevraagd
Opvallend is dat veel mensen niet actief op zoek gaan naar vrijwilligerswerk. Eén derde laat dat weten. Vrijwilligers worden in de praktijk vaak door verenigingen en clubs zelf benaderd worden met een hulpvraag. Dat bevestigt Van Ditmars.

Veel minder mensen gaan zelf actief op zoek naar vrijwilligerswerk. Zij gebruiken Google en het in levenden lijve vragen bij een club of vereniging zelf (beiden 16 procent) om een taak te vinden die bij hen past. Daarna volgt pas de website van ContourdeTwern, dat het vrijwilligerswerk in Boxtel coördineert.

Wil jij vrijwilligerswerk doen, maar weet je niet zo goed waar te beginnen? Kijk dan eens op https://vrijwilligersboxtel.nl of bel met ContourdeTwern via 0411-655899.

Onderzoeksverantwoording
Aan de peiling deden 287 mensen mee. De foutmarge is 5,7 procent bij een betrouwbaarheid van 95 procent. Daarmee is de peiling net niet representatief te noemen. In het panel van TipBoxtel zijn jongeren ondervertegenwoordigd en doen relatief veel (oudere) mensen uit de kern Boxtel mee. De resultaten van deze peiling moeten dus als (sterk) indicatief gezien worden voor de Boxtelse vrijwilligersmarkt.

Wil jij ook meedenken en je mening laten horen over actuele onderwerpen in Boxtel? Schrijf je dan gratis en anoniem in voor TipBoxtel op www.tipboxtel.nl.