Logo mooiboxtel.nl
  | Fotonummer: 082fc0
Foto: Leon Hofenk

Liempds paaldanstalent Zoë Timmermans; vastberaden naar de top

Liempde – Het zal je maar gebeuren: in een WK-finale belanden op een sportonderdeel dat je nog nooit beoefend hebt. Dat klinkt als een bij voorbaat kansloze missie. Maar niet voor de Liempdse Zoë Timmermans. Het 16-jarige paaldanstalent beleefde het vorig jaar in Den Bosch bij de finale Ultra Pole, een acrobatische paaldansdiscipline. Ze hield het hoofd koel en sleepte het goud binnen. Wij spraken deze koele kikker op de vooravond van het WK in het Spaanse Taragona een jaar later over haar vliegensvlugge opmars in de Nederlandse paaldanswereld.

Eigenlijk was de paalsport helemaal niet zo'n grote verandering ten opzichte van het wedstrijdturnen waarin Zoë tot zo'n 3,5 jaar geleden actief was. Ook daar trainde ze ongeveer 14 uur in de week en ging dus zowat ieder vrij uurtje naar haar sport, hobby en misschien zelfs wel toekomst. Want dát Zoë verder wil in de sportwereld, dat was haar al op jonge leeftijd duidelijk. Even trainde ze zelfs bij Flik-Flak in Den Bosch, maar uiteindelijk moest ze de overstap naar de eerste divisie vanwege blessures afblazen en het rustiger aan doen.

Ik kende de regels niet eens, nu nog steeds niet eigenlijk, Zoë Timmermans

Carrièreswitch
"We zaten op een avond tv te kijken", vertelt Zoë geanimeerd terwijl ze samen met haar moeder Miranda aan tafel zit, "daarop was een programma te zien waarin bekende Nederlanders gingen paaldansen." Zoë beschrijft hoe haar toenmalig turnidool, Jeffrey Wammes, de paal in klom en ze direct riep: "Mama, dit lijkt me cool! Dit kan ik ook gaan doen!" Het moet ongetwijfeld hebben geleid tot een verbaasde blik van vader en moeder, maar de acceptatie was er eigenlijk direct. "Wij hebben het nooit vreemd gevonden", aldus Miranda.

Het leidt tot een 'carrièreswitch' voor Zoë. Daar waar ze in de tweede divisie turnde voor onder meer Tabitta en Flik-Flak, moest ze nu op zoek naar een trainingslocatie voor paaldansen. Zoë kwam al vrij snel terecht bij de Bossche paaldansschool Chalans, waar ook kinderen les konden krijgen. "Ze waren daar hartstikke lief hoor, en haar juf was super", vertelt Miranda, op een manier waarop je weet dat er een addertje onder het gras zit, "maar alle papa's mochten er al niet naar binnen en voor haar training waren de go-go dancers aan de beurt. Dat vond ik niet echt een goede plek voor een dertienjarig meisje."

Zoë leert er de basics van het paaldansen, maar blijft niet lang. Al snel stapt ze over naar 'Sportief Paaldansen', ook in Den Bosch. De paaldansschool heeft speciale lessen voor kinderen en is bovendien, zoals de naam al zegt, puur gericht op het sportieve karakter van het paaldansen.

Talent
Het is bij Sportief Paaldansen dat Zoë voor het eerst te horen krijgt dat ze talentvol is. Sterker nog; ze is amper drie maanden met de sport bezig als ze haar eerste wedstrijd heeft. "Het was toen aan het opkomen voor kinderen", legt Miranda uit. "Toen werd ook voor het eerst tegen haar gezegd: je hebt veel potentie en er komt een Nederlands Kampioenschap aan, waaraan ook kinderen mogen deelnemen." Zoë stuurde een filmpje in en werd geselecteerd om mee te doen. "En zo is het begonnen!", lachen moeder en dochter.

Op 1 mei 2015 is haar eerste nationaal kampioenschap. Hoewel er nog geen topklassering inzit, wordt haar talent ook daar opgemerkt. "We wisten toen absoluut niet wat we aan het doen waren!", vertelt Miranda met enig gevoel voor dramatiek. Ze vervolgt dat nu pas, 3,5 jaar nadat Zoë is begonnen, duidelijk begint te worden wat de paalsport voor geheimen in petto heeft. Zo is de samenstelling van een oefening erg belangrijk omdat het een jurysport betreft. Daarvoor krijgen deelnemers voorafgaand aan een wedstrijd een zogenaamd 'compulsory book', waarin alle elementen plus het toegekende aantal punten bij succesvolle uitvoering staan.

Het is daarom ook dat de sport volgens Zoë meer op dansen dan op turnen lijkt. Natuurlijk, er komt wat brute kracht bij kijken om in zo'n paal te blijven hangen, maar volgens het talent gebruik je toch echt heel andere spieren en spiergroepen. "Je klemt jezelf eigenlijk vast aan de paal", legt ze uit. "En daarbij gebruik je bijna ieder spiertje in je arm!"

Dure paal
Die paal, dat is overigens ook een verhaal op zich. Dat blijkt ook uit de waslijst van eigenschappen die Zoë oplepelt over alle verschillende typen en modellen. Zo zijn de palen verkrijgbaar in verschillende materiaalsoorten, zoals chroom of roestvast staal. Al deze materialen hebben voor- en nadelen, zoals het verschil in grip.

De palen hebben overigens wel allemaal één overeenkomst: ze zijn duur. Erg duur zelfs: je betaalt al vlug meer dan 1.000 euro voor een mobiele versie. En dat is bijna een noodzakelijke uitgave als je bedenkt dat voor de paalsport geschikte palen bij lange na niet overal te vinden zijn. Zoë liet enkele jaren geleden weten zelf een paal bij elkaar gespaard te hebben.

Inmiddels heeft de Liempdse vijf palen, waarvan vader Marcel er twee zelf heeft gemaakt. En daar waar leeftijdgenootjes misschien sparen voor een scooter, geeft Zoë haar zakgeld uit aan haar sportieve toekomst: inmiddels is ze alweer toe aan een nieuwe paal die mobiel is en daarom overal mee naartoe genomen kan worden. Kosten: bijna 1.700 euro.

Paalsportbond
De paalsport brengt nog meer kosten met zich mee, want naast de vele autoritjes naar haar trainster Dineke Minten in Amsterdam, moeten de outfits voor de wedstrijden ook op eigen kosten aangeschaft worden. "En die pakjes kosten samen al vlug 450 euro", geeft haar moeder aan. "Je past je pakje op je choreografie aan en daar betaal je ook voor!"

Gelukkig kan de familie Timmermans dit allemaal betalen, maar een steuntje in de rug zou welkom zijn. Dat de paalsport sowieso niet goedkoop is, komt deels doordat de sport niet Olympisch is. Daarnaast is er pas sinds 2017 een nationale bond die wedstrijden organiseert en opkomt voor de belangen van de paalsporters. Ook ijvert de Paalsportbond ervoor de sport Olympische status te geven. Maar zoals bij iedere opstartende bond staan de sponsoren nog niet in de rij en is geld daarom schaars.

Ook Zoë zelf kan niet terugvallen op meerdere grote sponsoren. Volgens Miranda ligt dat overigens niet aan het imagoprobleem dat de sport heeft, maar meer aan de relatieve onbekendheid ervan. Bovendien kiezen sponsoren liever voor een teamsport. Wel geeft ze aan dat er een kentering lijkt aan te komen, mede vanwege de pogingen om de sport op het Olympisch programma te krijgen en de oprichting van een nationale bond. "Maar vooralsnog is het topsport zonder een grote geldschieter", constateert Miranda.

Strenge regels
Dat de paalsport een échte sport is, verzekeren Zoë en Miranda de verslaggever met klem. Want hoewel de zweem van louche nachtclubs toch een beetje aan paaldansen blijft kleven, is de sport gebonden aan strenge regels. Sterker nog: schudden met je billen is verboden. Doe je dat toch, dan krijg je puntenaftrek. Het kan zelfs leiden tot een onverbiddelijke diskwalificatie.

Dat de paalsport vrij strenge regels kent, daar komt Zoë ook achter als ze met een wedstrijdpakje met veren aankom. "Dat mocht niet. De veertjes mochten maximaal drie centimeter lang zijn en die op mijn pakje waren vijf centimeter", vertelt ze. "Dus alle veertjes moesten er weer vanaf. Die liggen nu nog bij ons thuis in het naaikoffertje." Zo zijn er nog vele eisen en regels waaraan je moet voldoen wat betreft de kleding.

Huiswerk in de auto
Het paaldansen is waarschijnlijk ontstaan in China, waar het in het circus beoefend werd. In de jaren tachtig maakt het de sprong naar de westerse nachtclubs, vanwege de vaak sensuele danskunsten die aan de paal vertoond worden. Die circusachtergrond bevestigt ook Zoë, die tweemaal in de week bij circusschool Corpus Acrobatics in Amsterdam traint.

We leefden bijna in de auto!, Zoë Timmermans

Het past in haar hectische leven: maar liefst veertien uur in de week is Zoë aan het trainen. Naast de trainingen op dinsdag in Amsterdam, is ze ook op maandagen en donderdagen in onze hoofdstad te vinden. Daar krijgt ze les van top-paaldanser Dineke Minten. Op zaterdag hangt ze bij Best Body & Mind in de paal en alsof dat nog niet genoeg is, traint Zoë ook nog op een vrijdag in Sint-Michielsgestel bij paaldanscoach Cindy Kooymans.

Ondanks haar drukke trainingsschema haalde Zoë onlangs haar diploma aan het Heerbeeck College in Best. "Ik ging vaak pas laat naar huis. We moesten dan direct vanuit school naar Amsterdam, dus dan at ik in de auto en maakte er mijn huiswerk", vertelt de Liempdse. "Je zit dan toch twee uur in de auto. We leefden er bijna in!"

Ingeburgerd
Thuis in Liempde trainde Zoë tot voor kort in de woonkamer, waar een grote paal stond. "Het was altijd feest als er vriendinnetjes kwamen spelen. Die hingen er natuurlijk gelijk in!", lacht Miranda. En niet alleen vriendinnetjes, zo vult Zoë grinnikend aan: "Ook papa en zelfs opa en oma hebben het wel eens geprobeerd."

Ook bij haar Liempdse buurtgenoten is het paaldansen inmiddels aardig ingeburgerd. "Die zagen haar in de zomer zo nu en dan boven de poort uit in de paal hangen", vertelt Miranda lachend. Zoë heeft naar eigen zeggen nooit pesterijen of negatieve opmerkingen gekregen over haar bijzondere hobby. "Hier in Brabant heb ik sowieso het gevoel dat paaldansen door het grote publiek meer geaccepteerd wordt. Het is juist bóven de rivieren waar de buitenwereld meteen lijkt te denken aan go-go dancers. Daar zijn ze gewoon een beetje ouderwets!"

Twee palen staan inmiddels bij Fysionova in de trainingsruimte van Peter van der Heijden aan de Oranjelaan 11, op een steenworp afstand van haar ouderlijk huis. Zoë kan daar trainen zolang er geen groepslessen zijn. Een ander voordeel is dat, zodra ze uit de paal valt, ze direct naar een professional toe kan.

Risico
Dat vallen gebeurt nogal eens, want Zoë bouwt veel risico in in haar oefeningen. Zelden doet ze twee wedstrijden achter elkaar hetzelfde, 'omdat het dan saai wordt'. "Maar je krijgt niet zo snel een blessure als bij het turnen, waar je minutenlang op een harde vloer staat te springen en eigenlijk steeds terechtkomt op je benen", verklaart Zoë het uitblijven van grote blessures na haar overstap vanuit de turnsport.

Ideeën voor haar acrobatische toeren haalt ze van Facebook of Instagram. Net zoals bij het turnen mag een paaldanser(es) zelf nieuwe oefeningen van tevoren aandragen bij de jury. Die hangt daar dan een maximumscore aan.

Wereldtitel
Al vlug begon het vele trainen zijn vruchten af te werpen. Op het NK van 2016 werd Zoë tweede. Het WK van dat jaar leverde een 17e plaats op. In 2017 werd ze tweede ondanks een val. De jury waardeert het lef waarmee de Liempdse haar oefeningen uitvoert. "Zelfs op het WK doet ze een salto in de paal, ook als ze weet dat ze het niet gaat redden", vertelt Miranda met een benauwd gezicht. Ze doelt daarmee op het WK van 2017 in de Maaspoorthallen. Haar val betekende toen net geen top 10 klassering in de Polesport categorie (plaats 11).

Zelfs op het WK doet ze een salto in de paal, Miranda Timmermans

Omdat de organisatie ook hier haar acrobatische toeren wel kon waarderen, werd Zoë toch gevraagd mee te doen als 'opvulling' van een uitgevallen danseres in de categorie Ultra Pole. Normaal is die acrobatische categorie, waarin twee paaldansers gedurende 30 seconden met elkaar 'battelen', enkel open voor volwassenen.

Tot haar eigen verrassing wint Zoë de ene na de andere battle: "Ik kende de regels niet eens, nu nog steeds niet eigenlijk!" Ze moest daarom senioren Monica van Beek en Bertine Sarton steeds om advies vragen. "Ik liep naar Bertine toe en vroeg: wat nu, wat moet ik nu doen?", beschrijft Zoë. Ze krijgt prima advies, want Zoë wordt uiteindelijk wereldkampioen.

Het levert haar nationale aandacht op: zo doet ze mee aan Holland's Got Talent, waar ze de halve finale bereikt. Ook wordt ze aan tafel uitgenodigd bij RTL Late Night. De dan vijftienjarige Zoë geniet van de aandacht, voor haar en met name voor haar sport.

Net naast het podium
Dit jaar werd Zoë tweede bij het NK Paalsport. Een plaats die recht gaf op een ticket naar het WK in Spanje. Daar slaagde ze er helaas niet in haar titel in de categorie 'Ultra Pole' te prolongeren: Zoë werd dit jaar vijfde. In de klasse 'Polesport' belandde ze net naast het podium en werd ze vierde.

Nu Zoë geslaagd is voor haar vmbo-opleiding aan het Heerbeeck College, wil ze verder met de paalsport. Ook haar vervolgstudie, Sport & Beweging aan het ROC in Tilburg, sluit goed aan bij haar ambitie. Zelf hoopt ze stiekem ooit nog eens met haar sport deel te nemen aan de Olympische Spelen, hoewel de kans dat dat gaat gebeuren niet erg groot is. Maar één ding is zeker: de paalsport is nog lang niet van Zoë Timmermans af.

Reageer als eerste
Meer berichten
<SCRIPT SRC="//secure.adnxs.com/ttj?id=&cb=[CACHEBUSTER]&referrer=mooiboxtel.nl&pubclick=[INSERT_CLICK_TAG]&postcode=528,529" TYPE="text/javascript"></SCRIPT>
<SCRIPT SRC="//secure.adnxs.com/ttj?id=6037574&size=160x600&promo_sizes=120x600&cb=[CACHEBUSTER]&promo_alignment=center&referrer=mooiboxtel.nl&pubclick=[INSERT_CLICK_TAG]&postcode=528,529" TYPE="text/javascript"></SCRIPT>
 
<SCRIPT SRC="//secure.adnxs.com/ttj?id=6037573&cb=[CACHEBUSTER]&referrer=mooiboxtel.nl&pubclick=[INSERT_CLICK_TAG]&postcode=528,529" TYPE="text/javascript"></SCRIPT>